สถิติการให้บริการห้องสมุด…
สืบเนื่องจากการสัมมนา New Technology and Best Practice in Library Services มีคำถามเกี่ยวกับประเด็น Reference Statistics สามารถทำได้อย่างไรบ้าง ขอเรียนเสนอประเด็นแยกดังนี้ครับ
1) สถิติเกี่ยวกับการเข้าชมเว็บไซต์ – เนื่องจากห้องสมุดจำนวนมากได้ปรับเปลี่ยนรูปแบบการให้บริการ การประชาสัมพันธ์เข้าสู่ระบบเว็บไซต์ ดังนั้นสถิติการเข้าใช้บริการเว็บไซต์จึงควรนำมาเป็นประเด็นสำคัญ ประเด็นหนึ่ง เริ่มจากการสำรวจเบื้องต้นดังนี้
- เว็บไซต์ของท่านได้จัดทำระบบบเก็บบันทึกสถิติการเข้าชมเว็บไซต์แล้วหรือไม่
- หากมี มีลักษณะอย่างไร เช่น จัดเก็บเฉพาะ Web counter หรือจำนวนผู้ชมเนื้อหาเว็บ จัดเก็บข้อมูลจราจร เช่น IP Address วันที่ เวลา คำค้น สถิติต่อหน้าเอกสาร เป็นต้น
- หากมี ท่านเคยนำข้อมูลดังกล่าวมารวบรวม วิเคราะห์ ประมวลผลหรือไม่ หรือแค่เก็บ
สำหรับท่านที่ตอบว่า “ยังไม่มีระบบ” คงต้องกลับไปทบทวน และพิจารณาว่าถึงเวลาแล้วหรือยังที่ควรดำเนินการ โดยท่านที่สนใจสามารถเลือกใช้บริการของ Google analytics ที่ให้บริการฟรี หรือจะใช้บริการของ Truehits ซึ่งเป็นบริษัทเก็บสถิติเว็บของคนไทย ที่เสียเพียงปีละ 1,800 บาท
สำหรับท่านที่คิดว่ามี หรือมั่นใจว่ามี ก็คงต้องดูว่าข้อมูลเพียงแค่เก็บ หรือนำมาใช้วิเคราะห์ และที่มีอยู่จะนำมาใช้วิเคราะห์อย่างไรบ้าง ผมยกตัวอย่างจากเว็บไซต์ STKS ขณะนี้ใช้บริการของ Truehits.net เราจะนำข้อมูลที่ Truehits รายงานแต่ละเดือนมารวบรวม และวิเคราะห์ตั้งแต่มี่จำนวนผู้เข้าชมรวมเท่าไร แยกเป็น IP Address เท่าไร อันนี้สำคัญมาก เพราะหาก IP Address เท่าเดิมทุกเดือน และเป็นค่าเดิม แสดงว่าเราไม่มีผู้ชมกลุ่มใหม่ อาจจะเป็นเพียง IP Address จากหน่วยงานเราเอง หรือสมาชิกของเราเท่านั้นที่เข้าชม หน้าใดบ้างที่มีการเข้าชมสูงสุด มีการใช้คำค้นผ่าน Search Engine อย่างไร ลองตัวอย่างสถิติของ Truehits ได้นะครับ คลิกเลยครับ และตัวอย่างการวิเคราะห์สถิติเว็บ
2) สถิติเนื้อหาเว็บไซต์ – ท่านทราบไหมครับว่าเนื้อหาในเว็บไซต์ของท่านตั้งแต่วันแรกที่สร้าง จนถึงปัจจุบันมีจำนวนกี่บทความ กี่หมวด เนื้อหาใดคนเข้ามากที่สุด น้อยที่สุด ใครในหน่วยงานท่านนำเข้าเนื้อหาใด วันใด ใครมากกว่ากัน อันนี้ก็ย่อมเป็นอีกหนึ่งสถิติที่ควรดำเนินการ สำหรับท่านที่เลือกใช้ CMS พัฒนาเว็บ ส่วนมาก CMS อย่าง Joomla จะมีฟังก์ชันนี้ให้อยู่แล้ว อยู่ที่ว่าท่านได้นำมาใช้หรือไม่อย่างไร และอาจจะต้องพัฒนาระบบเพิ่มเติม
ท่านที่สนใจลองดูตัวอย่างสถิติการนำเข้าเนื้อหาเว็บของ STKS ได้นะครับ
3) สถิติการบริการข้อมูลหรือ Call Center – สถิตินี้น่าจะเป็นหัวใจการให้บริการรูปแบบหนึ่งของห้องสมุด ในแต่ละเดือนมีการถามข้อมูลเท่าไร วันใดบ้าง ข้อมูลใดใช้เวลาตอบเร็วช้าอย่างไร คำถามใดถามบ่อยครั้ง หลายหน่วยงานอาจจะยังไม่มีระบบ ผมแนะนำให้ใช้ความสามารถ Form ของ Joomla หรือ CMS พัฒนาแทนการจัดซื้อมาครับ จากนั้นก็ปรับปรุบระบบรายงานอีกนิดหน่อย ก็พอครับ สำหรับท่านที่ใช้ Joomla แนะนำเครื่องมือชื่อ CK Form สำหรับพัฒนาระบบจัดเก็บสถิติการบริการ สำหรับระบบประมวลผลอาจจะต้องคุยนอกรอบครับ เพราะต้องเขียนโปรแกรมเพิ่มเติม แต่ก็ไม่ได้ยากมากนัก
เบื้องต้นขอเสนอประเด็นสถิติที่สำคัญของห้องสมุดประมาณนี้ก่อนครับ แลกเปลี่ยนกันได้ครับ
