การสืบค้นสารสนเทศทางวิทยาศาสตร์
การสืบค้นสารสนเทศทางวิทยาศาสตร์ การเตรียมข้อมูล แหล่งสารสนเทศ เทคนิคการสืบค้นออนไลน์จากแหล่งบริการต่างๆ Cybertools for Research from Boonlert Aroonpiboon
Tagged: Search
ตัวอย่างการใช้ OpenOffice.org Calc สำหรับงานสถิติเบื้องต้น
ตัวอย่างการใช้ OpenOffice.org Calc สำหรับงานสถิติเบื้องต้น Statistical research for work – OpenOffice.org Calc from Boonlert Aroonpiboon
Thai Encoding กับการเลือกใช้งานซอฟต์แวร์โอเพนซอร์ส
การเลือกซอฟต์แวร์กลุ่มโอเพนซอร์สมาศึกษา หรือพัฒนาระบบทั้งเพื่อการเรียนการสอน การใช้งาน ควรให้ความสนใจกับ “การเข้ารหัสภาษาไทย” ด้วยทุกครั้ง โดยการเข้ารหัสภาษาไทย หรือ Thai Encoding ที่มีการใช้งานในประเทศไทยมีได้ในรูปแบบของ TIS-620, Windows-874 รวมทั้ง UTF-8 โดยปัจจุบัน UTF-8 คือการเข้ารหัสภาษาที่มีการใช้มากที่สุด ดังนั้นการเลือกศึกษา หรือใช้งานซอฟต์แวร์ในกลุ่ม OSS โดยเฉพาะจากผู้เริ่มต้น หรือผู้ที่ยังไม่คุ้นเคยกับวิทยาการคอมพิวเตอร์ วิศวกรรมคอมพิวเตอร์มากนัก ควรศึกษาประเด็นการเข้ารหัสภาษาไทยด้วยทุกครั้ง เพราะหากเลือก OSS ที่ไม่สนับสนุน หรือมีข้อจำกัด และไม่สามารถแก้ไขปัญหาดังกล่าวได้เอง จะส่งผลต่องานที่พัฒนาด้วยครับ ตัวอย่าง OSS ที่บ่งชี้ว่ามีข้อจำกัดเกี่ยวกับ...
ค้นหาภาพที่ให้ใช้ได้ตามสัญญาอนุญาต Creative Commons จาก Flickr.com
เว็บไซต์ Flickr.com เป็นชุมชนเว็บสำหรับผู้นิยมเผยแพร่ภาพถ่ายที่มีสมาชิกจำนวนมากร่วมกันนำผลงานภาพของตนเองมาจัดเก็บเผยแพร่ โดยภาพที่นำเสนอและเผยแพร่มีการประกาศสัญญาอนุญาตที่ชัดเจน (ขึ้นอยู่กับความรู้ของสมาชิก) ดังนั้น Flickr.com จึงยังเป็นแหล่งค้นหาภาพเพื่อประกอบการใช้งานอีกด้วย
ระบบฐานข้อมูลโครงการวิจัยที่ดำเนินการเสร็จแล้ว (TNRR1)
ระบบฐานข้อมูลโครงการวิจัยที่ดำเนินการเสร็จแล้ว (TNRR1) หนึ่งกิจกรรมย่อยของโครงการคลังข้อมูลงานวิจัยไทย TNRR: Thai National Research Repository
Greenstone การปรับแก้ไขเงื่อนไขสืบค้น
โดยปกติ GSDL กำหนดเงื่อนไขการสืบค้นไว้เป็น 1. สืบค้นข้อความจากเอกสารฉบับเต็ม (Full Text) 2 สืบค้นจากข้อมูลที่ระบุไว้ในฟิลด์ dc.Title หรือ ex.Title แต่ในการทำงานจริง ผู้พัฒนาระบบห้องสมุดดิจิทัลด้วย GSDL สามารถปรับแก้ไขเงื่อนไขการสืบค้นของ GSDL ได้โดยจากหน้าจอ Librarian Interface ให้คลิกเลือกแท็บ Design จากนั้นด้านซ้ายมือ ให้เลือกรายการ Search Indexes จะปรากฏจอภาพการทำงานกับเงื่อนไขการสืบค้น ดังนี้ จากภาพข้างต้น แสดงว่าระบบกำหนดเงื่อนไขการสืบค้นไว้ 5 รูปแบบ ให้ลบทุกรูปแบบออก โดยคลิกทีละเงื่อนไขแล้วคลิกปุ่ม Remove...
ข้อมูลบรรณานุกรมอัตโนมัติจากบทความวิชาการออนไลน์
การค้นคว้าหาข้อมูลเพื่อประกอบการศึกษา การทำวิจัย การเขียนรายงานหรือโครงการในปัจจุบัน คงเลี่ยงไม่ได้ที่จะต้องนำบทความที่อยู่ในรูปของเอกสารเว็บ (Web Article) มาใช้ รวมทั้งนักวิชาการหลายท่าน (รวมถึงหน่วยงาน สถาบันการศึกษา การวิจัย) ก็พร้อมใจเผยแพร่ผลงานของตนเองในรูปแบบเว็บไซต์ ดังนั้นเมื่อรูปแบบของบทความได้แปลงสภาพจากตัวเล่มเป็น “บทวามออนไลน์” การเพิ่มความสามารถของเว็บไซต์ที่ให้บริการบทความออนไลน์ในส่วนการให้ข้อมูลบรรณานุกรมของบทความอัตโนมัติ จึงน่าจะเป็นหนึ่ง “ฟังก์ชัน” ที่ผู้พัฒนาเว็บควรดำเนินการ ลองนึกภาพดูว่า ผู้ใช้จำนวนมากเลือกใช้ Reference Manager เช่น Zotero, CiteULike หรือ Mendeley จัดเก็บบทความออนไลน์ที่สนใจ แต่โปรแกรมดังกล่าวไม่สามารถดึงข้อมูลบรรณานุกรมของบทความนั้นมาได้ หรือดึงได้แต่ไม่สมบูรณ์ ย่อมส่งผลให้ความน่าเชื่อของบทความดังกล่าวลดน้อยลงได้ รวมทั้งอาจจะส่งผลให้ Search Engine...
วิเคราะห์แนวโน้มด้วย Google Trends
นอกเหนือจากบริการสืบค้นข้อมูลด้วย Google Search ยักษ์ใหญ่อย่าง Google ยังได้พัฒนาเครื่องมือที่มีประโยชน์ต่อผู้ใช้ออกมาอย่างสม่ำเสมอ หนึ่งในนั้นก็คือ Google Trends Google Trends เป็นบริการวิเคราะห์แนวโน้มของสิ่งที่ต้องการค้นหา โดยการเปรียบเทียบผลลัพธ์กับปริมาณการค้นหาทั้งหมดที่มีใน Google Search โดยแสดงข้อมูลในลักษณะกราฟเส้น เช่น การเปรียบเทียบการใช้คำค้นระหว่างคำว่า eBook และ e-Book ได้ที่ผลลัพธ์ ดังนี้ จากผลลัพธ์ข้างต้น แสดงให้เห็นว่า การสะกดด้วยคำว่า e-Book (มีเครื่องหมาย – คั่น) มีจำนวนลดลง
Mendeley เครื่องมือบริหารจัดการเอกสาร PDF และรายการบรรณานุกรม
ก่อนหน้านี้ STKS ได้แนะนำเครื่องมือบริหารจัดการบรรณานุกรมที่เป็นตัวฟรีไป 1 ตัวคือ Zotero วันนี้ก็ขอแนะนำเครื่องมือเพิ่มอีกตัวที่น่าสนใจ และมาแรงมาก เพราะยังทำงานกับเอกสาร PDF ได้ดีมากๆๆ เรียกว่า Mendeley Mendeley is a free reference manager and academic social network that can help you organize your research, collaborate with others online,...
Web Meta Tag องค์ประกอบที่ยังขาดหายไปในการพัฒนาเว็บไซต์
จากการศึกษาเว็บไซต์ของหน่วยงาน โดยเฉพาะหน่วยงานภาคการศึกษาและภาครัฐในประเทศไทย พบว่าเป็นการพัฒนาเว็บที่ยังตกหล่นประเด็นสำคัญหลายประเด็น โดยเฉพาะการให้ข้อมูลแก่ Search Engine เพื่อเพิ่มมูลค่าการเข้าถึงดังคำแนะนำของ Google : Google Search engine optimization starter guide ข้อมูลจำเป็นสำหรับการให้ข้อมูลเกี่ยวกับเว็บต่อ Search Engine เรียกว่า Web Metadata โดยจะต้องระบุผ่าน Tag พิเศษภายใน Head Section ดังนี้ <head> <meta http-equiv=”content-type” content=”text/html;charset=UTF-8″> <Meta http-equiv=”content-language” content=”EN”> <title>My...
Category & Tag ใน Blog
เว็บในรูปแบบ Blog นับว่าเป็นเว็บที่ได้รับความนิยมสูงมากในปัจจุบัน โดยเว็บลักษณะนี้มีจุดเด่นหลายประการ เช่น เป็นมิตรที่ดีกับ Search Engine รวมทั้ง Blog Search Engine เช่น Technorai ส่งผลให้เนื้อหาที่นำเสนอผ่าน Blog สามารถสืบค้นได้เร็วกว่าเว็บปกติ มีรูปแบบการเข้าถึงเนื้อหาได้หลายลักษณะ การจัดกลุ่มเนื้อหาตามเดือนปี แสดงผลด้วย Archives หรือปฏิทิน โดยยึดจากวันที่/เวลาเผยแพร่เอกสาร การเข้าถึงผ่านหมวดหมู่ (Category) การเข้าถึงผ่าน Tag Cloud ที่นำเอา Tag มาแสดงผล การเข้าถึงด้วยช่่องสืบค้น การเข้าถึงด้วยการคลิกลิงก์ที่มีเนื้อหาสัมพันธ์ การเข้าถึงโดยการเบราว์เนื้อหาโดยผู้ใช้...
คำสั่ง Reindex ของ Drupal
เมื่อมีการนำเข้าข้อมูลผ่านเว็บไซต์ที่พัฒนาด้วย Drupal อาจจะสืบค้นข้อมูลไม่พบเพราะ Drupal กำหนดให้ต้องมีการ Reindex ข้อมูลก่อน คำสั่ง Reindex ของ Drupal ทำได้โดย 1) เลือกเมนูคำสั่ง Administer, Site configuration, Search settings 2) คลิกปุ่ม Re-index site 3) คลิกปุ่มยืนยัน เพียงเท่านี้ก็เป็นอันเสร็จสิ้นการ Re-index ของ Drupal
สืบค้นภาพผ่าน Google อย่างปลอดภัย
Google หรือ Search Engine ใดๆ ได้กลายเป็นสัญลักษณ์สำคัญ ของโลกยุคอินเทอร์เน็ต อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ เมื่อมีโจทย์ที่ต้องค้นหาข้อมูลหรือสื่อใดๆ ความคิดแรกๆ ของผู้ใช้มักจะหนีไม่พ้นที่จะเข้าสู่เว็บ Google (หรือ Search Engine ที่ตนถนัด) รูปภาพก็เป็นสื่อประเภทหนึ่งที่ผู้ใช้จำนวนมากมักจะใช้บริการของ Google โดย Google เปิดบริการ Image Search ผ่าน URL http://images.google.co.th หรือ http://images.google.com ซึ่งเมื่อได้ผลลัพธ์แล้วก็จะจบด้วยการบันทึกภาพดังกล่าว หรือคัดลอกภาพไปใช้งาน แล้วท่านทราบกันบ้างไหมครับว่าภาพที่เลือกใช้นั้น มีเงื่อนไขการใช้งาน หรือลิขสิทธิ์อย่างไร จากปัญหาการละเมิดลิขสิทธิ์...
Permalink ของ WordPress
WordPress ทั้ง WordPress.com และ WordPress.org ถูกพัฒนาความสามารถให้สนับสนุน SEO – Search Engine Optimizer อย่างเต็มประสิทธิภาพ โดยเฉพาะในส่วน URL ที่สื่อความหมายกับ Search Engine หรือ Friendly URL ผ่านความสามารถที่เรียกว่า Permalink ตัวอย่าง จากตัวอย่างเป็นการสร้างบทความใหม่ใน WordPress ด้วยชื่อบทความว่า Permalink ของ WordPress ซึ่งโปรแกรมก็จะนำชื่อดังกล่าวมาใช้เป็นส่วนประกอบของ URL เพื่อการเข้าถึงตรง คือ http://www.thailibrary.in.th/2011/04/06/permalink-ของ-wordpress/...
OpenBiblio ซอฟต์แวร์ระบบห้องสมุดสำหรับคนไทย
ในที่สุด OpenBiblio ซอฟต์แวร์โอเพนซอร์สเพื่อบริหารจัดการห้องสมุด (ILS – Integrated Library System) ก็ได้เวลาปรับปรุงความสามารถครั้งใหญ่ ภายใต้ความร่วมมือของหลายหน่วยงานอย่างเ่ช่นคุณประสิทธิ์ชัย เลิศรัตนเคหกาล เจ้าหน้าที่จากสำนักหอสมุดแห่งชาติที่ได้แปลระบบติดต่อผู้ใช้เป็นภาษาไทย (Interface) การพัฒนาความสามารถเพิ่มเติมโดยเฉพาะการปรับปรุงแก้ไขฟังก์ชันภาษาไทยทั้งระบบโดยนักพัฒนาจากบริษัทโอเพนดรีมจำกัด (http://opendream.co.th) รวมทั้งการศึกษาและแนะนำแนวทางการพัฒนาโดยบุคลากรจาก STKS นับเป็นซอฟต์แวร์ที่เกิดจากความร่วมมือโปรแกรมหนึ่งของคนไทย ขณะนี้ OpenBiblio รุ่นภาษาไทย หรือที่เรียกว่า หอไตร พร้อมให้ทุกหน่วยดาวน์โหลดไปใช้งานได้แล้วครับ รายละเอียดเพิ่มเติมติดตามได้ที่เว็บไซต์ STKS Wikibook ทั้งนี้ STKS ขอขอบพระคุณทุกความช่วยเหลือจากเครือข่ายที่ร่วมกันสร้างสรรค์ผลงานดีๆ มีประโยชน์ต่อสังคมไทย ภายใต้แนวคิดเศรษฐกิจพอเพียง
ระบบสืบค้นเว็บไซต์แบบ One-search ตามมาตรฐาน OAI-PMH
หลายหน่วยงานได้นำ DSpace มาพัฒนา IR – Institutional Repository ขององค์กร เนื่องจากหลากหลายเหตุผล โดยประเด็นหนึ่งที่พูดถึงกันมากก็คือ OAI-PMH แต่เมื่อพูดคุยสอบถามกัน กลับเป็นว่าแต่ละหน่วยงานยังมองเห็นภาพ OAI-PMH ไม่ชัดเจน ผู้เขียนขอนำเสนอเครื่องมือ PKP OAI Harvester ที่สามารถดาวน์โหลดมาติดตั้งบน AppServ ได้ง่าย และทดสอบการเชื่อมโยงข้อมูลผ่าน Protocol OAI-PMH อย่างน้อยก็จะได้เห็นภาพคำว่า “เชื่อมโยงข้อมูลด้วยมาตรฐาน OAI-PMH” ได้ชัดเจนขึ้นด้วยครับ รายละเอียดการใช้งานโปรแกรมศึกษาได้ที่ STKS Wikibook
บริหารจัดการภาพถ่ายดิจิทัลอย่างมืออาชีพ
การใช้กล้องถ่ายภาพดิจิทัลบันทึกภาพเหตุการณ์ กิจกรรมต่างๆ คงเป็นอะไรที่สนุกสนานกันของหลายๆ ท่าน แต่เมื่อจบกิจกรรมนั้นๆ และเวลาผ่านไประยะหนึ่งหลายๆ ท่านก็คงเป็นทุกข์พอสมควร เพราะภาพเหล่านั้นหาได้ยาก เนื่องจากมีจำนวนมาก และคงได้รับความรู้มาก่อนหน้านี้ว่า “ภาพดิจิทัลสืบค้นไม่ได้” อันนั้นคงเป็นความรู้เ่ก่าๆ แล้วละครับ ลองหันมาดูเทคโนโลยีปัจจุบันนี้กันดีไหมครับ เพียงแค่ต่อไปนี้หลังจากถ่ายภาพด้วยกล้องถ่ายภาพดิจิทัลแล้ว ก็นำภาพทั้งหมดมารวมไว้ในโฟลเดอร์หนึ่งๆ เช่น ภาพไหว้พระ ๙ วัด ก็รวมไว้ในโฟลเดอร์ “ไหว้พระ ๙ วัด” เป็นต้น มีกี่ภาพก็ไม่มีปัญหาครับ (ปัญหาคือ Harddisk มีพื้นที่พอไหม แต่ถ้าใจรักก็คงต้องหาซื้อมาให้พอนะครับ) จากนั้นติดตั้งโปรแกรม XnView ฟรีแวร์เล็กแต่เจ๋วที่จะช่วยอำนวยความสะดวกให้กับเราได้อย่างมากในการบริหารจัดการภาพ เมื่อเปิดโปรแกรมแล้วเข้าไปยังโฟลเดอร์ที่เก็บภาพ...
Web Metatag ไม่กี่รายการช่วยเพิ่มมูลค่าให้เว็บไซต์ได้ดั่งใจหมาย
เคยสังเกตกันไหมครับเวลาค้นหาข้อมูลเว็บด้วยคำค้น (keyword) ผ่าน Google ผลลัพธ์ที่ปรากฏในหน้าสืบค้นประกอบด้วยองค์ประกอบหลักๆ 3 รายการ รายการแรกจะเป็นชื่อของเว็บ หรือที่เรียกว่า Site Title มักจะมีเพียง 1 แถว รายการที่สองจะมีประมาณ 2 – 3 แถวแสดงรายละเอียดคร่าวๆ ของเว็บ และรายการสุดท้ายจะเป็น URL เพื่อคลิกเข้าไปยังผลลัพธ์ดังกล่าว แล้วเคยสังเกตผลลัพธ์การสืบค้นกันบ้างไหมครับ โดยเฉพาะในรายการที่สอง บางเว็บจะให้รายละเอียดที่อ่านแล้วชัดเจน สวยงาม บางเว็บแทบจะไม่มีความหมาย เหมือนกับเอาคำอะไรก็ไม่รู้มาเรียงต่อกัน ลองดูผลการสืบค้นจากคำว่า KU กันดูไหมครับ เป็นไงครับ กับข้อความ “มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์เป็นสถาบันอุดมศึกษาที่เปิดสอนหลักสูตรทางการเกษตรแห่งแรกของประเทศไทย...
ปรับปรุงความสามารถการสืบค้นของ OpenOffice.org Writer ด้วย AlternateSearch
ผู้ใช้ OpenOffice.org Writer คงจะรู้สึกเหมือนกันว่าความสามารถการสืบค้นและแทนที่ (Search & Replace) เป็นอะไรที่ใช้ได้ยากเย็นแสนเข็ญมากๆ แต่ขณะนี้ปัญหาดังกล่าวน่าจะหมดไปแล้วครับ เพราะผู้พัฒนาร่วมกันพัฒนาโปรแกรมเสริม (Extension) ที่ทำให้การค้นและแทนที่ข้อความใน Writer สะดวก ง่าย เหมือนๆ กับ Word Processor ทั่วไป โดยให้เริ่มจากการเข้าไปดาวน์โหลดโปรแกรมเสริมชื่อ AltSearch จากเว็บไซต์ http://extensions.services.openoffice.org/project/AltSearch
You must be logged in to post a comment.