OAI-PMH คืออะไร ทำเพื่อวัตถุประสงค์ใด
OAI-PMH – Open Archives Initiative – Protocol for Metadata Harvesting คืออะไร ทำเพื่อวัตถุประสงค์ใด ขออธิบายด้วยแผนภาพตามนี้นะครับ
OAI-PMH – Open Archives Initiative – Protocol for Metadata Harvesting คืออะไร ทำเพื่อวัตถุประสงค์ใด ขออธิบายด้วยแผนภาพตามนี้นะครับ
ค่อนข้างจะไม่สบายใจที่เห็นว่ามีการนำเอาเมทาดาทาชุด Dublin Core หรือ DC มาใช้มากเกินไป อันส่งผลต่อคุณภาพของผลงาน เพราะ DC มี Elements เพียง 15 รายการ จริงๆ แล้วทุกครั้งที่มีโอกาสสอน หรือบรรยาย จะพยายามบอกว่าให้เก็บข้อมูลด้วยมาตรฐานของลักษณะเฉพาะนั้นๆ เช่น เอกสารวิชาการก็เลือก Scholarly Metadata ที่เหมาะสม เอกสารจดหมายเหตุก็อาจจะเลือก ISAD(g) หรือ EAD เอกสารพิพิธภัณฑ์ก็แนะนำ CDWA เหมือนๆ กับระบบห้องสมุดก็ยังเลือกใช้ MARC แปลว่าในการเก็บ ก็ควรเก็บตามเมทาดาทาดังกล่าว...
การพัฒนาคลังเอกสารรองรับการเชื่อมข้อมูลด้วยมาตรฐาน OAI-PMH โดยใช้โปรแกรม Drupal + XAMPP Portable + PKP OHS OAI-PMH with Drupal + XAMPP Portable + PKP OHS from Boonlert Aroonpiboon
OAI-PMH เป็นศัพท์เทคนิคที่ได้รับการกล่าวถึงมากในการพัฒนาคลังความรู้ คลังเอกสารสถาบัน (IR- Institutional Repository) อันเป็นมาตรฐานหนึ่งสำหรับการเชื่อมระบบฐานข้อมูล โดยเฉพาะเป็นคุณสมบัติหนึ่งที่ถูกกล่าวถึงมากกับโปรแกรมยอดนิยมอย่าง DSpace หลายๆ สถาบัน หลายๆ หน่วยงานในประเทศไทย ให้ความสนใจกับการเชื่อมระบบฐานข้อมูล เชื่อมคลังความรู้กันมาก โดยเน้นไปที่การเลือกใช้โปรแกรม DSpace พัฒนา แต่สิ่งหนึ่งที่หน่วยงานกลับละเลยคือ OAI มีสองด้าน ด้านหนึ่งคือ ทำหน้าที่เป็นตัวปล่อยให้ระบบอื่นๆ มาเชื่อม โดยการเก็บเกี่ยวบรรณานุกรม พูดง่ายๆ ก็คือ ทำให้คลังความรู้ของเราปล่อยข้อมูลบรรณานุกรมให้หน่วยงานอื่น แต่กลับไม่มีการพูดถึง OAI ในอีกด้านที่ทำหน้าที่เก็บเกี่ยวบรรณานุกรม … อันเป็นพื้นฐานของการทำ One...
กระแสการเชื่อมระบบ โดยเฉพาะ “คลังความรู้ คลังเอกสารสถาบัน” เริ่มมีสูงขึ้น ในฐานะที่มีส่วนเกี่ยวข้องมาบ้าง ขอเสนอความเห็นและประเด็นเพื่อประกอบการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ดังนี้ เรียกชื่อระบบว่าอะไรดี ใช้คำว่า IR หรืออะไรดีนะ … สำหรับคลัง… ที่จะพัฒนาขึ้น … เอาเป็นว่าใช้คำที่แสดงถึงเอกลักษณ์ตนเองดีกว่าครับ อย่าลอกตามๆ กัน อย่าใช้ตามกระแส … เพราะหากใช้ตามกัน หรือใช้ตามกระแส ก็อาจจะทำให้ “ผิดเพี้ยน” ไปจากหลักวิชาการได้ เช่น ทรัพยากรที่นำมาจัดเก็บเป็นของหน่วยงานอื่น หรือบุคคลนอกองค์กร หากใช้คำว่า IR ที่มาจาก Institutional Repository...
การพัฒนาห้องสมุดแบบยั่งยืนด้วย ICT มีปัจจัยที่เกี่ยวข้องหลายปัจจัย ดังเช่น การใช้งบประมาณที่เหมาะสม การพัฒนาระบบแบบต่อยอด ไม่ละเมิดประเด็นลิขสิทธิ์ ทรัพย์สินทางปัญญา เป็นไปตาม พรบ. การกระทำความผิดทางคอมพิวเตอร์ รองรับเทคโนโลยีอุบัติใหม่ OpenURL, SRU/SRW Open Access, OAI-PMH Bibliometric, Webometrics Web 2.0, Web 3.0 ภายใต้งบประมาณที่จำกัด แนวคิดการเลือกใช้ระบบที่ต่อยอดได้สะดวก การพัฒนาระบบต่างๆ ไม่มีปัญหาด้านทรัพย์สินทางปัญญา ปราศจากปัญหาอันเกิดจากการกระทำความผิดตาม พรบ. คอมฯ และระบบดังกล่าวควรสอดรับกับเทคโนโลยีอุบัติใหม่อย่างเหมาะสม ซอฟต์แวร์ในกลุ่ม OSS &...
โครงการดีๆ อีกโครงการที่ ศ.ดร.วิลาส วูวงศ์ ได้ดำเนินการและเชิญชวนเครือข่ายมาร่วมดำเนินการ ได้แก่ ห้องสมุดดิจิทัลคิดดี โครงการแบ่งกันรู้ ร่วมกันคิด หรือโครงการ Kids-D http://dl.kids-d.org/ โดยมีเครือข่ายความร่วมมือดังนี้ สำนักหอสมุดแห่งชาติ กรมเชื้อเพลิงธรรมชาติ สำนักงานส่งเสริมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย กรมควบคุมมลพิษ สถาบันสิ่งแวดล้อมไทย สถาบันสุขภาพเด็กแห่งชาติมหาราชินี ศูนย์นมแม่แห่งประเทศไทย สำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้ง กรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม Greenpeace กรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์พลังงาน สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน ข้อมูลเพิ่มเติม KIDS-D and beyond โครงการแบ่งกันรู้ ร่วมกันคิด (Knowledge Sharing and Collaborative Thinking...
Thai Journals Online หรือเรียกกันว่า ThaiJO เป็นเว็บไซต์ฐานข้อมูลวารสารอิเล็กทรอนิกส์กลางของประเทศไทย ที่รวมวารสารวิชาการที่ผลิตในประเทศไทยทุกสาขาวิชา ทั้งสาขาวิทยาศาสตร์/เทคโนโลยี และมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ ThaiJo ได้รับการสนับสนุนจากสำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.) มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี (มจธ.) มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ (มธ.) และศูนย์ดัชนีการอ้างอิงวารสารไทย (Thai-Journal Citation Index Centre : TCI) วารสารวิชาการไทยที่ปรากฎใน ThaiJO พัฒนาอยู่บนระบบ OJS (Online Journal System) ซึ่งเป็นซอฟต์แวร์บริหารจัดการวารสารแบบเปิดที่พัฒนาโดย Public Knowledge Project (PKP)...
การพัฒนาระบบต่างๆ บนฐานของ Open Access สามารถเลือกใช้ซอฟต์แวร์ในกลุ่ม Open Source ได้หลายโปรแกรม โดยสามารถแบ่งเป็นกลุ่มใหญ่ๆ ได้สามกลุ่มคือ Open Source Software for Self-Archives Open Source Software for Journal Open Source Software for Harvesting
ระบบฐานข้อมูลโครงการวิจัยที่ดำเนินการเสร็จแล้ว (TNRR1) หนึ่งกิจกรรมย่อยของโครงการคลังข้อมูลงานวิจัยไทย TNRR: Thai National Research Repository
ก่อนหน้านี้ประทับใจกับ WordPress เพราะมีให้เลือกใช้ทั้งแบบ Open Source และ Web Hosting … ตอนนี้เพิ่มด้วย Omeka ครับ เพราะมีให้เลือกทั้ง Open Source และ Web Hosting เช่นกัน ตัวอย่างเว็บคลังเอกสารดิจิทัลของผมที่พัฒนาด้วย Omeka.net เข้าถึงได้ที่ http://boonlert.omeka.net/ ระบบรองรับเอกสารหลากหลายฟอร์แมต สร้าง Collection / Item Type ได้ตามต้องการ … สนับสนุนภาษาไทย และฟรีด้วยครับ Omeka เป็นซอฟต์แวร์ที่ถูกออกแบบมาเพื่อรองรับการทำงานกับทรัพยากรสารสนเทศหลากหลายรูปแบบ จึงเหมาะสำหรับการประยุกต์ใช้เป็นคลังเอกสารดิจิทัล...
ปัจจุบันมีการพูดถึงคำว่า IR หรือ Institutional Repository กันมาก โดยเฉพาะสถาบันอุดมศึกษา ที่ต้องการพัฒนา IR ของสถาบัน แต่กลับพบว่าข้อมูลที่นำเข้ามีลักษณะที่แตกต่างไปจากนิยามของ IR อย่างชัดเจน ดังนั้นเพื่อให้เกิดควาามเข้าใจที่ถูกต้องและเหมาะสมตามหลักวิชาการ เสนอใช้คำว่า IR ควบคู่กับ Digital Collections เพื่อให้เป็นภาพที่ชัด กว้าง และครอบคลุมกับสื่อในทุกๆ รูปแบบ ทุกลักษณะงาน โดย IR จะเน้นการพัฒนา Digital Collection ที่เกิดจากผลการดำเนินงานของบุคลากรในองค์กร ในขณะที่ Digital Collection กว้างกว่า...
The Open Archives Initiative Protocol for Metadata Harvesting OAI-PMH Implementation & Tool Guidelines Implementation Guidelines for the Open Archives Initiative Protocol for Metadata Harvesting Setting Up OAI-PMH Implementation in PHP of the OAI V2...
การแสดงข้อมูลตนเองบนชุมชนออนไลน์ (Social Networking) มีได้หลายรูปแบบ แต่รูปแบบที่สร้างความเชื่อถือได้ดีก็คงเป็น ePortfolio ที่มีข้อมูลการศึกษา การทำงาน ผลงานวิชาการต่างๆ สำหรับนักวิจัย นักวิชาการแล้วการสร้าง Portfolio เป็นสิ่งสำคัญมาก สำหรับท่านที่ชื่นชอบบริการออนไลน์อย่างเว็บ 2.0 และ Social Networking มีบริการหลายอย่างที่น่าสนใจ ดังนี้ ResearcherID.com ResearcherID เป็นบริการจัดทำ ePorfolio จากค่าย Thomson Reuters ผู้นำ Online Database อย่าง ISI-Web of Science...
หลายหน่วยงานได้นำ DSpace มาพัฒนา IR – Institutional Repository ขององค์กร เนื่องจากหลากหลายเหตุผล โดยประเด็นหนึ่งที่พูดถึงกันมากก็คือ OAI-PMH แต่เมื่อพูดคุยสอบถามกัน กลับเป็นว่าแต่ละหน่วยงานยังมองเห็นภาพ OAI-PMH ไม่ชัดเจน ผู้เขียนขอนำเสนอเครื่องมือ PKP OAI Harvester ที่สามารถดาวน์โหลดมาติดตั้งบน AppServ ได้ง่าย และทดสอบการเชื่อมโยงข้อมูลผ่าน Protocol OAI-PMH อย่างน้อยก็จะได้เห็นภาพคำว่า “เชื่อมโยงข้อมูลด้วยมาตรฐาน OAI-PMH” ได้ชัดเจนขึ้นด้วยครับ รายละเอียดการใช้งานโปรแกรมศึกษาได้ที่ STKS Wikibook
KIDS-D and beyond
Open Access for Education
You must be logged in to post a comment.