การพัฒนาระบบบริหารจัดการพิพิธภัณฑ์ : ประเด็นเมทาดาทาที่เกี่ยวข้อง

ในการพัฒนาระบบบริหารจัดการพิพิธภัณฑ์ของประเทศไทย สิ่งหนึ่งที่ค่อนข้างสงสัยมาตลอดก็คือ ผู้พัฒนาได้พัฒนาระบบตามมาตรฐานที่ควรจะเป็นหรือไม่ … อย่างน้อยที่สุดที่มีข้อมูลตอนนี้ … ยังไม่เห็น โดยผู้พัฒนาได้พัฒนาตามกรอบของตนเอง หรือที่หน่วยงานต้องการ รวมทั้งตามกระแส เช่น มีกระแสเกี่ยวกับ Dublin Core ก็พัฒนาระบบตามกระแสดังกล่าว

การพัฒนาระบบด้วยแนวคิดข้างต้น ไม่ใช่เฉพาะกับระบบบริหารจัดการพิพิธภัณฑ์ ยังพบในระบบอื่นๆ อีกหลายระบบ เช่น ระบบบริหารจัดการเอกสารจดหมายเหตุ รวมถึงระบบห้องสมุด (ซึ่งน่าจะเป็นระบบแรกๆ ที่พัฒนาด้วยแนวคิดตั้งแต่แรกเริ่ม)

จากการศึกษาเอกสารต่างๆ พบว่าเมทาดาทาที่เกี่ยวข้องกับระบบบริหารจัดการพิพิธภัณฑ์ ได้แก่

• CDWA: Categories for the Description of Works of Art
• AAT: The Art & Architecture Thesaurus
• CCO: Cataloging Cultural Objects
• CONA: The Cultural Objects Name Authority
• TGN: The Getty Thesaurus of Geographic Names
• ULAN: The Union List of Artists Names

อย่างไรก็ดี ในปัจจุบันซอฟต์แวร์ในกลุ่ม Dublin Core ได้ถูกพัฒนาออกมาอย่างมากมาย และถูกเลือกใช้ในงานต่างๆ รวมทั้งระบบบริหารจัดการพิพิธภัณฑ์ ดังนั้นหากหน่วยงานใดต้องการใช้ซอฟต์แวร์ในกลุ่ม Dublin Core สำหรับงานพิพิธภัณฑ์ ควรยึดแนวทาง Metadata Crosswalk โดยการจับคู่เมทาดาทาในกลุ่มมาตรฐานเฉพาะเรื่อง กับชุดเมทาดาทา Dublin Core ก่อนพัฒนาระบบ ดังเช่นตัวอย่างเอกสาร Metadata Guidelines for Museum Cataloging รวมทั้งยึดแนวตัวอย่างนี้กับระบบอื่นๆ เช่น ระบบบริหารจัดการจดหมายเหตุ

ตัวอย่างซอฟต์แวร์ในกลุ่ม Dublin Core และสามารถประยุกต์ใช้กับการบริหารจัดการพิพิธภัณฑ์ได้แก่ Omeka