เริ่มต้นกับการบริหารจัดการการอ้างอิงทางวิชาการด้วย EndNote 20
เริ่มต้นกับการบริหารจัดการการอ้างอิงทางวิชาการด้วย EndNote 20 This is an embedded Microsoft Office presentation, powered by Office.
เริ่มต้นกับการบริหารจัดการการอ้างอิงทางวิชาการด้วย EndNote 20 This is an embedded Microsoft Office presentation, powered by Office.
คุณชาตรี วงศ์แก้ว นักวิจัยจากศูนย์ดัชนีการอ้างอิงวารสารไทย – TCI: Thailand Citation Index ได้ติดต่อมาเพื่อขอความรู้ในประเด็นแนวทางการพัฒนาปรับปรุงระบบเว็บและฐานข้อมูลของ TCI ประเด็นหลักๆ คือศูนย์ดัชนีการอ้างอิงวารสารไทย ได้ดำเนินการจัดทำระบบฐานข้อมูลดัชนีการอ้างอิงวารสารไทยมาครบ 10 ปี รวมทั้งกำลังดำเนินการพัฒนาฐานข้อมูลดัชนีการอ้างอิงวารสารอาเซียน แต่การทำงานของระบบโดยเฉพาะการนำเข้าข้อมูลยังเป็นระบบพิมพ์มือ ซึ่งผู้ที่เกี่ยวข้องทุกส่วนของศูนย์ฯ ต้องการให้มีการปรับปรุงกระบวนการนำเข้า การทำงานของฐานข้อมูลดัชนีการอ้างอิงวารสารไทยและอาเซียน หน่วยงานที่ทำหน้าที่เป็นกองบรรณาธิการวารสารในประเทศไทย ส่งข้อมูลวารสาร เช่น ชื่อวารสาร สาขาที่เกี่ยวข้อง หน่วยงานที่รับผิดชอบ สังกัด กองบรรณาธิการ ISSN ข้อมูลและรูปแบบการเผยแพร่ ให้ TCI เพื่อทีมงานของ TCI...
ณ วันนี้ที่การทำรายการบรรณานุกรมของเอกสารวิชาการ เอกสารวิจัยต่างก็จัดพิมพ์ด้วยโปรแกรมงานพิมพ์คอมพิวเตอร์ รวมทั้งหลายๆ ท่านได้ใช้ความสามารถของเครื่องมือจัดการบรรณานุกรม – Reference Manager Software กลับพบว่าหลายหน่วยงาน หลายสถาบันยังคงกำหนดแนวปฏิบัติการเขียนบรรณานุกรมบนฐานเครื่องพิมพ์ดีดอยู่คงเดิม โดยไม่ได้ปรับเปลี่ยนให้เหมาะสมกับแนวทางการสร้างสรรค์ผลงานที่เปลี่ยนไป ดังเช่น จากภาพจะพบว่า แบบแผนและหลักเกณฑ์ ยังกำหนดให้เคาะ ไม่ว่าจะเป็นการเคาะหลังจุด หรือการเคาะย่อหน้าในบรรทัดที่ 2 (จากภาพคือ 8 เคาะ)
การอ้างอิง เป็นสิ่งสำคัญของการทำเอกสารวิชาการ อันจะแสดงว่าเอกสารวิชาการนั้นมีคุณค่ามากน้อยเพียงใด อีกทั้งแสดงให้เห็นว่านักวิวิจัย นักวิชาการ นักศึกษาได้ให้ความสำคัญกับแหล่งข้อมูลที่มา และให้เครดิตเจ้าของผลงานวิชาการที่ตนนำมาอ้างอิงหรือไม่ แม้นว่าในปัจจุีับันจะมีเครื่องมือช่วยจัดการการอ้างอิง (Reference Manager) เช่น EndNote หรือ Zotero แต่การทำอ้างอิงก็ยังเป็นไปในลักษณะใช้มือทำ คือ กรณีอ้างอิงหนังสือ ผู้อ้างอิงก็จะต้องพิมพ์ข้อมูลบรรณานุกรมของหนังสือเล่มนั้นลงไปโปรแกรม Word ณ ตำแหน่งที่ต้องการอ้างอิง และจะต้องรวบรวมรายการอ้างอิงทั้งเล่มมาทำรายการบรรณานุกรมซ้ำอีกครั้ง ซึ่งเป็นเรื่องที่เสียเวลามาก อีกทั้งรูปแบบการอ้างอิง และรูปแบบรายการบรรณานุกรมก็อาจจะแตกต่างไปตามสถาบัน หรือหน่วยงานที่รับผลงานวิชาการนั้น ทำให้นักวิจัย นักวิชาการ นักศึกษาทำรายการอ้างอิงไม่ครบถ้วน หรือไม่ตรงตามรูปแบบที่สถาบันนั้นๆ กำหนด การทำรายการอ้างอิงแบบมือนี้่ยังรวมถึงการทำอ้างอิงบทความจากสื่อดิจิทัล หรือแม้นแต่จากเว็บไซต์ ซึ่งทำให้การอ้างอิงเป็นเรื่องยุ่งยาก...
ฝ่ายบริการความรู้ทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ได้ศึกษาและรณรงค์การใช้งานฝ่ายบริการความรู้ทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2550 โดยเริ่มจากการศึกษาและนำมาประยุกต์ใช้ในหน่วยงาน จากนั้นจึงขยายผลในรูปขอบเครือข่ายความร่วมมือทั้งรูปแบบทางการ และไม่ทางการกับห้องสมุด สำนักหอสมุดระดับอุดมศึกษา ภาควิชา/สาขาวิชาบรรณารักษ์ สารสนเทศศึกษา และสารสนเทศศาสตร์ จนได้รับการตอบรับเป็นอย่างดี อย่างเช่น สำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และสำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ได้ปรับเว็บไซต์หน่วยงานด้วยซอฟต์แวร์ Joomla การนำโอเพนซอร์สซอฟต์แวร์ไปใช้เป็นเครื่องมือประกอบการเรียนการสอนภาคปฏิบัติในรายวิชาต่างๆ ทั้งระดับปริญญาตรี และปริญญาโท ตลอดทั้งได้เพิ่มรายวิชาโอเพนซอร์สลงในหลักสูตรของสาขาวิชาสารสนเทศศึกษา มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ และมหาวิทยาลัยบูรพา นอกจากนี้ยังได้มีการศึกษานำซอฟต์แวร์บริหารจัดการระบบห้องสมุดแบบบูรณาการ อย่าง Koha มาใช้งานใน สวทช. และให้บริการกับเครือข่ายวิทยาลัยสาธารณสุข ตลอดทั้งพัฒนาปรับปรุงความสามารถของโปรแกรมระบบห้องสมุดอัตโนมัติ OpenBiblio...
คงมีหลายท่านคุ้นเคยกับ Zotero ที่ได้แนะนำไปก่อนหน้านี้กันบ้างแล้ว และหากท่านทำงานกับเอกสารต่างๆ ด้วย Zotero ฟังก์ชันหนึ่งที่เว็บ zotero.org เตรียมสำหรับผู้ใช้ทุกท่านก็คือ การ Sync ข้อมูลจากเครื่องคอมพิวเตอร์ไปเก็บไว้ในพื้นที่ออนไลน์ เพื่อให้สามารถเข้าถึงข้อมูลบรรณานุกรมและเอกสารที่จัดเก็บได้สะดวก รวมทั้งการประสานการใช้งานกับระบบต่างๆ ในอนาคต การ Sync ข้อมูล Zotero ทำได้โดยเข้าเว็บ Zotero แล้วสมัครสมาชิกโดยคลิกปุ่ม Register
การค้นคว้าหาข้อมูลเพื่อประกอบการศึกษา การทำวิจัย การเขียนรายงานหรือโครงการในปัจจุบัน คงเลี่ยงไม่ได้ที่จะต้องนำบทความที่อยู่ในรูปของเอกสารเว็บ (Web Article) มาใช้ รวมทั้งนักวิชาการหลายท่าน (รวมถึงหน่วยงาน สถาบันการศึกษา การวิจัย) ก็พร้อมใจเผยแพร่ผลงานของตนเองในรูปแบบเว็บไซต์ ดังนั้นเมื่อรูปแบบของบทความได้แปลงสภาพจากตัวเล่มเป็น “บทวามออนไลน์” การเพิ่มความสามารถของเว็บไซต์ที่ให้บริการบทความออนไลน์ในส่วนการให้ข้อมูลบรรณานุกรมของบทความอัตโนมัติ จึงน่าจะเป็นหนึ่ง “ฟังก์ชัน” ที่ผู้พัฒนาเว็บควรดำเนินการ ลองนึกภาพดูว่า ผู้ใช้จำนวนมากเลือกใช้ Reference Manager เช่น Zotero, CiteULike หรือ Mendeley จัดเก็บบทความออนไลน์ที่สนใจ แต่โปรแกรมดังกล่าวไม่สามารถดึงข้อมูลบรรณานุกรมของบทความนั้นมาได้ หรือดึงได้แต่ไม่สมบูรณ์ ย่อมส่งผลให้ความน่าเชื่อของบทความดังกล่าวลดน้อยลงได้ รวมทั้งอาจจะส่งผลให้ Search Engine...
ก่อนหน้านี้ STKS ได้แนะนำเครื่องมือบริหารจัดการบรรณานุกรมที่เป็นตัวฟรีไป 1 ตัวคือ Zotero วันนี้ก็ขอแนะนำเครื่องมือเพิ่มอีกตัวที่น่าสนใจ และมาแรงมาก เพราะยังทำงานกับเอกสาร PDF ได้ดีมากๆๆ เรียกว่า Mendeley Mendeley is a free reference manager and academic social network that can help you organize your research, collaborate with others online,...
นับจากที่ได้รู้จักกับ WordPress มากว่า 3 ปีและใช้งานทั้ง WordPress.org และ WordPress.com ความประทับใจที่ชอบมากๆ ก็คือ การที่มีโปรแกรมเสริมที่จัดการ CoinS Metadata ช่วยให้บทความใน WordPress.org ส่งข้อมูลบรรณานุกรมไปยัง Reference Manager อย่าง Zotero ได้ อันเป็นก้าวสำคัญของการพัฒนาเว็บไซต์ในวงการวิชาการ อย่างไรก็ดีในช่วงแรก WordPress.com กลับยังไม่รอบรับความสามารถนี้ จึงได้ส่งเมลถึงทีมพัฒนาขอให้เพิ่มความสามารถดังกล่าว สองอาทิตย์ที่แล้วได้มีโอกาสเป็นวิทยากรอบรมคณาจารย์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ด้วย WordPress.com จึงพบว่าการส่งเมลไม่เสียเที่ยว เพราะ WordPress.com ได้เพิ่มความสามารถ CoinS Metadata ลงไปเรียบร้อยแล้ว...
ปัญหาใหญ่ของนักเรียน นักศึกษา รวมถึงนักวิจัย นักวิชาการที่คุ้นเคยกับการเขียนผลงานวิชาการ ก็คงหนีไม่พ้นการทำอ้างอิงที่มีรูปแบบหลากหลาย ต่างกันไปตามประเภทของทรัพากรสารสนเทศที่นำมาอ้างอิง จนหลายๆ ท่านรู้สึกท้อ แต่ด้วยเทคโนโลยีคอมพิวเตอร์ และเทคโนโลยีเว็บได้มีการพัฒนาเครื่องมือช่วย อย่างเช่น EasyBib ที่เป็นเครื่องมือสร้างรายการอ้างอิงฉบับออนไลน์ที่ทำงานได้อย่างง่าย กำหนดรูปแบบบรรณานุกรมได้ทั้งที่แบบ APA, Chicago/Turabian และ MLA styles EasyBib ทำงานง่าย โดยเมื่อต้องการทำรายการอ้างอิงทรัพยากรสารสนเทศใดๆ ก็เพียงแต่เปิดเว็บเบราว์เซอร์ เข้าเว็บ http://www.easybib.com/ ปรากฏจอภาพ ดังนี้
STKS ได้จัดทำคู่มือคู่มือการเตรียมสื่อดิจิทัลที่มีคุณภาพอันเป็นคู่ืมือที่นำเสนอแนวปฏิบัติเพื่อกำหนดข้อกำหนดการพัฒนาสื่อดิจิทัลที่มีคุณภาพขององค์กร โดยการประยุกต์ใช้ซอฟต์แวร์หลากหลายที่คุ้นเคย เ่ช่น Microsoft Office, OpenOffice.org, PDF Tools รวมทั้งหนังสือคู่มือการบริหารจัดการบรรณานุกรมด้วย Zetoro & OpenOffice.org Writer ซึ่งเป็นคู่มือแนะนำการบริหารจัดการรายการอ้างอิง บรรณานุกรมด้วยซอฟต์แวร์โอเพนซอร์สในกลุ่ม Reference Manager อย่าง Zetoro ที่สามารถทำงานร่วมกับเอกสารที่สร้างด้วย OpenOffice.org Writer ได้เป็นอย่างดี (รวมถึง Microsoft Office Word)
You must be logged in to post a comment.